Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng vừa ký Quyết định số 438/QĐ-TTg ngày 16/3/2026 phê duyệt Chiến lược phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050.
Chiến lược đặt mục tiêu phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử an toàn, an ninh, phục vụ hiệu quả các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đời sống nhân dân, bảo vệ môi trường và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Đồng thời, việc phát triển điện hạt nhân cũng được định hướng nhằm góp phần thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, hỗ trợ quá trình chuyển đổi số và chuyển đổi xanh của nền kinh tế.
Bên cạnh đó, Chiến lược đặt trọng tâm mở rộng ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ trong các lĩnh vực kinh tế - kỹ thuật; hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực quản lý nhà nước; tăng cường tiềm lực khoa học và công nghệ hạt nhân; từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực này.

Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt
Trong lĩnh vực phát triển điện hạt nhân, Chiến lược đặt mục tiêu đến năm 2035 hoàn thành xây dựng và đưa vào vận hành an toàn hai nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2.
Việt Nam cũng phấn đấu nâng tỷ lệ tham gia của doanh nghiệp trong nước trong các hạng mục xây dựng, lắp đặt phụ trợ của dự án điện hạt nhân lên khoảng 30% tổng mức đầu tư. Đồng thời, triển khai ít nhất một dự án nhà máy điện hạt nhân sử dụng công nghệ lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR).
Song song với đó, hệ thống cơ sở hạ tầng điện hạt nhân sẽ được hoàn thiện, đồng thời định hướng phát triển các dự án điện hạt nhân tiếp theo theo hướng an toàn, bền vững và hiệu quả, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Chiến lược cũng đặt mục tiêu nâng cao quy mô và hiệu quả kinh tế của các ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ, đạt tốc độ tăng trưởng trung bình 10–15% mỗi năm đến năm 2035.
Trong lĩnh vực y học bức xạ, Việt Nam phấn đấu đạt trình độ tiên tiến trong ASEAN, với các chỉ tiêu như:
20 máy CT/triệu dân
10 máy MRI/triệu dân
1 máy xạ hình/triệu dân
1–2 máy xạ trị gia tốc/triệu dân
100% hệ thống X-quang số
Ngoài ra, Việt Nam sẽ làm chủ các kỹ thuật hạt nhân và công nghệ bức xạ tiên tiến trong kiểm soát chất lượng công trình, sản phẩm, tối ưu hóa quá trình công nghiệp, xử lý và biến tính vật liệu; từng bước chế tạo, sản xuất thiết bị bức xạ và thiết bị đo phóng xạ trong nước để giảm phụ thuộc nhập khẩu.
Về phát triển khoa học và công nghệ hạt nhân, đến năm 2035 Việt Nam sẽ xây dựng hệ thống cơ sở nghiên cứu hiện đại, trong đó có:
2 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia về công nghệ điện hạt nhân và công nghệ đất hiếm, urani, titan;
3–5 phòng thí nghiệm tiên tiến;
4–5 nhóm nghiên cứu mạnh có khả năng làm chủ một số công nghệ hạt nhân phục vụ các dự án điện hạt nhân và lò phản ứng nghiên cứu.
Song song với đó, Việt Nam sẽ đầu tư 3–5 cơ sở đào tạo đại học về điện hạt nhân đạt trình độ tiên tiến, ngang tầm quốc tế nhằm đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực trong giai đoạn phát triển mới.
Theo tầm nhìn đến năm 2050, năng lượng nguyên tử sẽ trở thành một ngành kinh tế - kỹ thuật quan trọng, đóng góp đáng kể cho an ninh năng lượng, kinh tế xanh và phát triển bền vững của đất nước.
Tỷ trọng điện hạt nhân dự kiến chiếm khoảng 6–8% tổng sản lượng điện quốc gia, với kế hoạch bổ sung khoảng 4 lò phản ứng công suất lớn và 10–15 lò phản ứng mô-đun nhỏ.
Cùng với đó, Việt Nam đặt mục tiêu cơ bản làm chủ công nghệ hạt nhân, phát triển các doanh nghiệp và tập đoàn có khả năng thiết kế, xây lắp, chế tạo thiết bị và vật liệu cho các dự án điện hạt nhân.
Chiến lược cũng định hướng phát triển mạnh các ứng dụng hạt nhân trong nhiều lĩnh vực.
Trong y tế, Việt Nam sẽ mở rộng mạng lưới cơ sở xạ trị và y học hạt nhân; tăng cường nghiên cứu, sản xuất thuốc phóng xạ và đồng vị phóng xạ phục vụ chẩn đoán và điều trị bệnh.
Trong công nghiệp, các công nghệ bức xạ sẽ được ứng dụng rộng rãi trong kiểm soát chất lượng, xử lý vật liệu và tối ưu hóa quy trình sản xuất.
Trong nông nghiệp, công nghệ bức xạ và kỹ thuật hạt nhân sẽ được sử dụng trong chọn tạo giống cây trồng, bảo vệ thực vật, chăn nuôi và bảo quản nông sản, góp phần nâng cao năng suất và giá trị sản phẩm.
Chiến lược cũng nhấn mạnh việc phát triển cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia theo hướng chuyên nghiệp, bảo đảm chức năng pháp quy phù hợp với khuyến cáo của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA).
Bên cạnh đó, Việt Nam sẽ xây dựng mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia hiện đại, đồng thời phát triển đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học và chuyên gia trong lĩnh vực khoa học và công nghệ hạt nhân, đáp ứng yêu cầu phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử trong thời gian tới.
bình luận (0)