Doanh nghiệp kêu cứu chính sách khi chi phí đầu vào tăng cao

Giá nguyên vật liệu, linh kiện, logistics đều tăng mạnh, khiến hoạt động sản xuất kinh doanh gặp nhiều thách thức.Trong bối cảnh giá nguyên vật liệu và năng lượng thế giới tăng cao do xung đột Trung Đông và các yếu tố địa chính trị, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang phải đối mặt với áp lực chi phí lớn trong khi sức mua trong nước chưa phục hồi.

Chia sẻ tại Chương trình cà phê doanh nhân do Hiệp hội Máy văn phòng Việt Nam (VOMA) khu vực Hà Nội phối hợp cùng Sacombank tổ chức sáng 24/3, ông Lại Hoàng Dương - Giám đốc Công ty Máy tính Thánh Gióng, Phó Chủ tịch VOMA Hà Nội cho biết, chi phí đầu vào của doanh nghiệp đang chịu áp lực tăng mạnh do tác động từ diễn biến tình hình địa chính trị tại Trung Đông.

Toàn cảnh buổi tọa đàm. Ảnh: BTC

Ông Lại Hoàng Dương – Giám đốc Công ty Máy tính Thánh Gióng (Phó Chủ tịch VOMA Hà Nội) cho biết biến động giá dầu khí khiến chi phí vận tải, sản xuất và nguyên liệu gia tăng.

Ví dụ, Intel đã thông báo tăng giá linh kiện khoảng 10–20% đối với các đối tác, khiến mỗi CPU nhập khẩu có thể đắt thêm 1–2 triệu đồng.

Tập đoàn Thép Hòa Phát cũng thông báo điều chỉnh tăng giá bán sản phẩm lên đến 15% từ ngày 1/4, kéo theo giá sắt thép và chi phí đầu vào của nhiều ngành máy móc, thiết bị tăng theo.

Theo tính toán của ông Dương, giá một bộ máy tính sản xuất trong nước có thể tăng thêm 2–4 triệu đồng do các yếu tố trên.

Ông Lại Hoàng Dương – Giám đốc Công ty Máy tính Thánh Gióng (Phó Chủ tịch VOMA Hà Nội) phát biểu. Ảnh: BTC

Ngoài ra, cũng chia sẻ tại Chương trình Cà phê doanh nhân, ông Nguyễn Ngọc Sơn - Giám đốc Công ty Cổ phần Tập đoàn Phú Sơn Group, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nhập khẩu và phân phối thiết bị máy văn phòng từ năm 2006, cho biết, Chi phí logistics cũng đang leo thang mạnh mẽ.chi phí logistics cũng tăng mạnh. Ông Nguyễn Ngọc Sơn (Giám đốc Tập đoàn Phú Sơn Group) cho biết cước vận chuyển container từ Mỹ về Việt Nam đã tăng gấp đôi, từ khoảng 1.500–2.000 USD lên 3.000–3.500 USD mỗi container, đẩy chi phí nhập khẩu tăng cao.

Chi phí kho bãi, phân phối và lưu thông hàng hoá cũng leo thang, khiến tổng chi phí đầu vào của doanh nghiệp tăng thêm 20–30% so với trước đây. Lạm phát toàn cầu gia tăng tác động lan rộng đến nhiều ngành sản xuất: giá nhựa PVC trong công nghiệp hỗ trợ đã tăng khoảng 30%, giá thép tăng 5%, khiến doanh nghiệp “không thể điều chỉnh giá bán tương ứng”.

Thậm chí, chi phí cho bao bì nhựa phục vụ ngành thực phẩm và phân phối cũng tăng liên tục, làm đẩy chi phí sản xuất và tiêu thụ lên cao hơn.

“Tất cả các yếu tố chi phí đều tăng, nhưng cái khó nhất là giá bán lại chưa thể tăng theo, vì nếu tăng giá sẽ ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh và sức tiêu thụ của sản phẩm” - ông Nguyễn Ngọc Sơn chia sẻ. Đây chính là “bài toán khó” mà nhiều doanh nghiệp đang phải đối mặt: biên lợi nhuận bị thu hẹp, trong khi dư địa điều chỉnh giá bán gần như không còn.

Theo ông Vũ Đình Tuấn (Công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau), doanh nghiệp sản xuất đang chịu áp lực kép khi chi phí nguyên liệu tăng trong khi đầu ra vẫn khó khăn, buộc phải tái cơ cấu và tiết giảm chi phí để cân đối dòng tiền.

Điều này được chứng thực ở nhiều ngành: ông Lê Mai Hữu Lâm (Công ty Cát Vạn Lợi) cho biết biên lợi nhuận đang bị thu hẹp vì doanh nghiệp phải chịu chi phí sản xuất cao nhưng không thể tăng giá bán.

Theo ông Nguyễn Ngọc Sơn, “tất cả các yếu tố chi phí đều tăng, nhưng cái khó nhất là giá bán lại chưa thể tăng theo… biên lợi nhuận bị thu hẹp, trong khi dư địa điều chỉnh giá bán gần như không còn”.

Doanh nghiệp đã làm gì và cần gì?

Trước áp lực chi phí ngày càng lớn, các doanh nghiệp đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm tiết giảm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, theo các doanh nghiệp, những giải pháp nội tại chỉ có thể giúp giảm bớt phần nào khó khăn, chứ không thể giải quyết triệt để vấn đề.

Ông Lại Hoàng Dương cho biết, doanh nghiệp đã rà soát lại toàn bộ hoạt động, cắt giảm các chi phí không cần thiết, tối ưu quy trình sản xuất và quản trị. Mục tiêu là duy trì hoạt động ổn định, đảm bảo việc làm và thu nhập cho người lao động trong bối cảnh khó khăn.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Ngọc Sơn cũng cho biết, doanh nghiệp đã nỗ lực tối đa trong việc tiết giảm chi phí, từ vận hành đến quản lý. Tuy nhiên, trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng đồng loạt, việc cắt giảm nội bộ cũng có giới hạn và không thể bù đắp hết phần chi phí tăng thêm.

Do đó, cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng sẽ nhận được sự đồng hành mạnh mẽ hơn từ phía Chính phủ và các cơ quan chức năng, đặc biệt là trong chính sách tiền tệ và tín dụng.

Một trong những kiến nghị được nhiều doanh nghiệp nhấn mạnh là việc giảm lãi suất cho vay. Theo ông Nguyễn Ngọc Sơn, việc giảm lãi suất sẽ giúp doanh nghiệp giảm áp lực chi phí tài chính, từ đó có thêm nguồn lực để duy trì và mở rộng sản xuất, kinh doanh.

Doanh nghiệp mong muốn giảm lãi suất để bù đắp chi phí. Ảnh minh họa

Liên quan đến vấn đề này, ông Lại Hoàng Dương cho rằng, việc điều hành lãi suất cần có sự phân hóa hợp lý. Thời gian qua, nhằm kiểm soát dòng vốn vào lĩnh vực bất động sản, Ngân hàng Nhà nước đã có những điều chỉnh tăng lãi suất. Tuy nhiên, nếu áp dụng chung một mặt bằng lãi suất cho tất cả các lĩnh vực sẽ vô tình gây khó khăn cho khu vực sản xuất.

“Cần phân định rõ dòng vốn vào bất động sản và dòng vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh. Nếu có chính sách lãi suất phù hợp cho từng lĩnh vực, sẽ vừa kiểm soát được rủi ro, vừa hỗ trợ được doanh nghiệp sản xuất phát triển”, ông Dương kiến nghị.

Ở góc độ chuyên gia, TS. Nguyễn Quốc Việt - chuyên gia Chính sách công (Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội) cho rằng, để hỗ trợ khu vực doanh nghiệp, điều quan trọng trước hết là tiếp tục giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Đây là nền tảng để kiểm soát lạm phát, ổn định tỷ giá và tạo niềm tin cho nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, chính sách lãi suất cần được điều hành linh hoạt, phù hợp với mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng. Việc duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý sẽ giúp kích thích hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp.

Ngoài ra, việc tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh theo hướng minh bạch, thông thoáng cũng là yếu tố then chốt. Khi thủ tục hành chính được đơn giản hóa, chi phí tuân thủ giảm xuống, doanh nghiệp sẽ có thêm dư địa để phục hồi và phát triển.

Trong bối cảnh nhiều biến động khó lường từ bên ngoài, việc củng cố nội lực của khu vực doanh nghiệp trong nước càng trở nên quan trọng. Tuy nhiên, để làm được điều này, không thể chỉ trông chờ vào nỗ lực của riêng doanh nghiệp, mà cần có sự đồng hành kịp thời, hiệu quả từ chính sách.