Canada thúc đẩy ngân hàng quốc phòng toàn cầu giữa cuộc đua tái vũ trang

Canada đặt cược vào một định chế tài chính quốc phòng mới

Thủ tướng Canada Mark Carney đang tích cực thúc đẩy kế hoạch thành lậpNgân hàng Quốc phòng, An ninh và Khả năng phục hồi (DSRB), với mục tiêu hỗ trợ các quốc gia đồng minh tăng cường năng lực quốc phòng trong bối cảnh môi trường an ninh toàn cầu ngày càng bất ổn.

Theo Reuters, DSRB dự kiến huy động khoảng100 tỷ euro, sau đó cung cấp các khoản vay với chi phí thấp cho chính phủ và các nhà thầu thực hiện dự án quốc phòng. Ngân hàng cũng có thể bảo lãnh cho các tổ chức tài chính khi cấp vốn cho những doanh nghiệp quốc phòng nhỏ hơn, vốn thường khó tiếp cận nguồn tín dụng.

Canada dự kiến đặt trụ sở của ngân hàng này tại nước mình và coi đây là một trong những sáng kiến nhằm tăng cường hợp tác giữa các quốc gia đồng minh.

Thủ tướng Canada Mark Carney công bố các biện pháp mới nhằm tăng cường năng lực quốc phòng của Canada tại London, Ontario, ngày 16/7/2026. Ảnh: Carlos Osorio/Reuters.

Mới huy động được khoảng 5 tỷ euro

Đến tháng 8, DSRB đã nhận được cam kết khoảng5 tỷ eurotừ các quốc gia tham gia dự án. Mục tiêu dài hạn là có khoảng20 tỷ euro vốn gópvà khả năng huy động thêm khoảng 80 tỷ euro khi cần thiết.

Canada cùng Albania, Bỉ, Hy Lạp, Latvia, Luxembourg, Romania, Thổ Nhĩ Kỳ và Ukraine đã bày tỏ ủng hộ sáng kiến.

Nếu thành công, DSRB có thể trở thành một nguồn tài chính mới cho các chương trình hiện đại hóa quân đội, phát triển công nghiệp quốc phòng và tăng cường khả năng sản xuất của các nước thành viên.

Bài toán khó khi Đức và Anh chưa tham gia

Tuy nhiên, tham vọng xây dựng một ngân hàng quốc phòng có quy mô toàn cầu đang gặp trở ngại khiĐức, Anh và một số nền kinh tế lớn thuộc G7 chưa cam kết tham gia.

Một số chính phủ lo ngại rằng DSRB có thể tạo ra sự chồng chéo với các chương trình tài chính quốc phòng hiện có, trong đó có chương trình “Hành động An ninh cho châu Âu” (SAFE) là chương trình cho vay của Liên minh châu Âu. Các nước cũng phải cân nhắc liệu việc đóng góp vốn cho một định chế mới có thực sự đem lại hiệu quả tương xứng hay không.

Sự vắng mặt của những nền kinh tế lớn cũng đặt ra câu hỏi về khả năng DSRB đạt đượcxếp hạng tín nhiệm AAA, yếu tố quan trọng để ngân hàng có thể huy động vốn với chi phí thấp.

Vì sao Canada muốn lập ngân hàng quốc phòng?

Sáng kiến này xuất hiện trong bối cảnh nhiều quốc gia châu Âu và các đồng minh của Mỹ đang đẩy mạnh chi tiêu quốc phòng.

Cuộc chiến tại Ukraine đã cho thấy nhu cầu lớn về đạn dược, hệ thống phòng không, máy bay không người lái và nhiều loại trang thiết bị quân sự khác. Trong khi đó, các doanh nghiệp quốc phòng nhỏ và vừa thường gặp khó khăn khi tiếp cận nguồn vốn để mở rộng sản xuất.

DSRB được kỳ vọng sẽ giải quyết một phần vấn đề này bằng cách cung cấpnguồn vốn dài hạn và bảo lãnh tín dụng, qua đó giúp các doanh nghiệp quốc phòng tăng năng lực sản xuất.

Reuters trước đó cho biết sáng kiến này cũng được kỳ vọng hỗ trợ các quốc gia đang tìm cách tái trang bị quân đội nhưng gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn tài chính giá rẻ.

JPMorgan và Deutsche Bank tham gia hỗ trợ

Một điểm đáng chú ý là sáng kiến không chỉ nhận được sự quan tâm từ các chính phủ.

Theo Reuters,JPMorgan và Deutsche Banknằm trong số những ngân hàng hỗ trợ dự án. Sự tham gia của các định chế tài chính lớn có thể giúp DSRB xây dựng cấu trúc tài chính và tăng khả năng tiếp cận thị trường vốn quốc tế.

Nếu đạt được xếp hạng tín nhiệm cao, DSRB có thể huy động vốn với mức chi phí thấp hơn và sau đó cho các chính phủ hoặc doanh nghiệp vay lại với điều kiện thuận lợi hơn.

Một ngân hàng nhưng nhiều mục tiêu chiến lược

Đối với Canada, DSRB không đơn thuần là một dự án tài chính.

Thủ tướng Mark Carney đang tìm cách đưa Canada trở thành một trung tâm kết nối giữa các quốc gia có cùng lợi ích an ninh, đồng thời tăng vai trò của Ottawa trong các vấn đề quốc phòng và kinh tế quốc tế.

Việc đặt một định chế tài chính quốc phòng mới tại Canada cũng có thể tạo thêm cơ hội cho ngành tài chính, công nghiệp quốc phòng và các doanh nghiệp công nghệ của nước này.

Trước đó, nhiều thành phố của Canada từng cạnh tranh để trở thành nơi đặt trụ sở DSRB, cho thấy dự án được kỳ vọng mang lại không chỉ lợi ích về quốc phòng mà còn cảviệc làm, đầu tư và hoạt động tài chính.

Thách thức lớn nhất là tìm tiếng nói chung

Canada đặt mục tiêu hoàn tất điều lệ của ngân hàng vào mùa thu và tiếp tục vận động thêm các quốc gia tham gia. Tuy nhiên, việc thuyết phục các nền kinh tế lớn sẽ quyết định đáng kể khả năng DSRB trở thành một định chế tài chính có sức ảnh hưởng thực sự.

Nếu những quốc gia chủ chốt không tham gia, quy mô vốn và khả năng đạt xếp hạng tín nhiệm cao của ngân hàng có thể bị ảnh hưởng.

Ngược lại, nếu Canada thành công trong việc thu hút thêm các nước G7 và các đồng minh, DSRB có thể trở thành mộtmô hình tài chính mới phục vụ ngành công nghiệp quốc phòng, trong bối cảnh các quốc gia đang tìm cách đầu tư cho quân sự mà không tạo thêm quá nhiều áp lực lên ngân sách nhà nước.